النثر المقفى كوسيلة لأيضاح العلاقات بين تيارات المجتمع اليهودي في أوربا القرن الثامن عشر.. كتاب "وثيقة النظم" ليهودا هوربيتس إنموذجا.

المؤلفون

  • ا.م. اسماء عبد الكريم عبد الرحمن جامعة سامراء/ كلية الاداب

DOI:

https://doi.org/10.31185/lark.Vol3.Iss46.2421

الكلمات المفتاحية:

النثر المقفى, يهودا هوربيتس, التيارات, المجتمع اليهودي

الملخص

   انواع النثر المقفى والمقامة بأنواعها, والتي ازدهرت كتيار أدبي في فترة العصور الوسطى في أسبانيا وإيطاليا والتي تطورت بشكل زاخر أيضا في القرن الثامن عشر, وكذلك بالقرن التاسع عشر في إطار أدب الهسكالاه.

   نتاجات حاييم نحمان بياليق, شموئيل يوسف عجنون ويهودا بورلا تضمنت أيضا هذا النوع من الأدب.

   النثر المقفى صيغ في الفترة الحديثة بشكل جميل جدا, حيث التنوع بالنتاجات المكتوبة بهذه الطريقة, وأيضا العلاقة بين تنوع النتاجات المختلفة وبين التحديدات الثابتة والتركيز بالأهداف الفعلية للمقامات, مجسدا ومعززا جيدا بتقارير موضوعية عن محتوى وصور النتاجات نفسها والتي تبلورت في الأدب العبري في فترة العصور الوسطى.

   لقد تجلت تلك الصور بأحدى النتاجات المهمة والتي نشرت في القرن الثامن عشر. كتاب "وثيقة النظم" للأديب يهودا هوربيتس والمعروف بتاريخ الادب العبري كأحد من مبشري حركة التنوير المعتدلين في شرق أوربا ومركزها. هذا الكتاب يعرض لنا الجدل بين الحسيديين ومعارضيهم, بطريقة قصصية وبأسلوب لطيف.

   ولقد قدم هوربيتس بكتابه هذا أدق التفاصيل عن علاقة التيارات الدينية والروحية في المجتمع اليهودي في الحقبة الزمنية أعلاه, وبطريقة سهلة وممتعة للقارىء.

 

במחקר זה התענינתי בנושא כל כך חשוב שהוא: הפרוזה המחורזת בספרות העברית. הז'אנר הזה שהיה שייך למקאמה העברית שהופעה כז'אנר ספרותי בימי הביניים בספרד בהשפעתה של המקאמה הערבית, וביחוד במאה ה-י''ב, ב''מחברת'' של שלמה אבן צקבל שנקראה ''נאום אשר בן יהודה''. יהודה אלחריזי לרוב היה החלוץ בתחום זה, וביחוד בספרו ''תחכמוני''. ספרו של עמנואל הרומי ''מחברות'' כתוב בפרוזה מחורזת.

   בתקופת ההשכלה, הפרוזה המחורזת היתה שולטת בכמה מיצירותיהם של הסופרים היהודים, למשל: ארטר בספרו ''הצופה לבית ישראל''. ובתקופה החדשה היתה כמה יצירות שנכתבו בפרוזה המחורזת: ביאליק כתב ''אלוף בצלות ואלוף שם''.

    יהודה הורוויץ, הרופא והסופר היהודי יליד העיר וילנה שבליטא, ולמד רפואה בפדופה שבאיטליה, בבואו לברלין נתוודע למשה מנדלסון, שאף כתב לו דברי שבח ועידוד לספרו ''עמודי בית יהודה'', שפורסם באמשטרדם בשנת 1765. לימים שימש כרופא בעירו וילנה, משם עבר לעיר ז'אגור, ימים רבים ישב במיטוי, בירת קורלנד, ובסוף ימיו בעיר גרודנו שבליטא, שם אף נפטר בשנת 1797.

    ב''מגילת סדרים'' העביר הורוויץ רעיונותיו שמסתובבות על המאבק שבין החסידים לבין מתנגדיהם דרך הפרוזה המחורזת, שהיתה אמצע פשוט ונעים להצגת הרעיונות האלה לקורא, ולשכנע אותו.

المقاييس

يتم تحميل المقاييس...

المراجع

Sources:

The General Hebrew Encyclopedia, Jewish and Palestine. Volume 24. Encyclopedia Publishing Company (Jerusalem, Tel Aviv 1972).

Dan, Pagis. Renewal and tradition in Hebrew sand poetry: Spain and Italy, (Jerusalem 1976).

--------------. Hebrew maqams and other stories in rhyming prose. (Jerusalem 1974).

Hurwitz, Judah. Scroll of Regulations. (Prague 1793).

Versailles, Samuel. Educated preaching in the tops of rhyming prose — a study of the "Scroll of Seder" by Judah Horowitz. Jerusalem Studies in Hebrew Literature, Vol. 10 (Tel Aviv 1988).

------------. Trends and forms in the education literature. Books Eleven Magnes The Hebrew University (Jerusalem 1990).

Judah, Emil. Makama as a literary genre. Dvir (Tel Aviv 1996).

John, Sonia. Author while his protagonist: a scroll of seder for Judah Horowitz. Stiebel (Tel Aviv 2004).

Yitzchak, Dov. about the works of Judah Horowitz. Stiebel (Tel Aviv 1999)..9

Israel, Zinberg. History of Israeli literature. Merhavia (Tel Aviv 1958)..10

Micha, soaked. The philosophy in the works of the Enlightenment writers. Bialik Institute (Jerusalem 1985)..

Meron, Hannah. Horowitz, The Forgotten Writer: Studies in His Works. Dvir (Tel Aviv 1999).

Feiner, Samuel. Judah Horowitz, educated from ancient times in the 18th century. (Jerusalem 1999).

belaae, Menachem. To the essence of the realistic work of the writers of education. Dvir (Tel Aviv 1991).

Samuel, Shapan. Selection of the Hebrew essay. Dvir (Tel Aviv 1988).

S. Werses, towards the history of the Hebrew novella earl nineteenth century .hierosoly mitana 1978.

التنزيلات

منشور

2022-06-30

كيفية الاقتباس

اسماء عبد الكريم عبد الرحمن ا. (2022). النثر المقفى كوسيلة لأيضاح العلاقات بين تيارات المجتمع اليهودي في أوربا القرن الثامن عشر. كتاب "وثيقة النظم" ليهودا هوربيتس إنموذجا. لارك, 3(46), 776–751. https://doi.org/10.31185/lark.Vol3.Iss46.2421